DeepCubeA adlı yapay zekâ algoritması, bir rubik küpü bir tek 1,2 saniye içinde çözmeyi başardı. Bu süre, birçok kişiye şaşırtıcı derecede iyi görünebilir sadece yapay zekâ içermeyen bir sistem, aynı yarışta DeepCubeA’den 3 kat daha süratli çözüme ulaştı.
Rubik küpler, 1970’lerin sonunda ortaya çıktığından beri zekâ oyunları içinde en üst sıralarda kendine yer edindi. Rubik küpü merkezine alan organizasyon Dünya Küp Birliği, rubik küp fanatikleri için olabildiğince süratli çözümler üretmek adına her yıl çeşitli yarışmalar düzenliyor. Bu yarışmaya giren yarışmacılar, “Speedcubers” olarak biliniyor ve şu ana kadar en süratli Speedcubers, bir rubik küpü bir tek 3,47 saniyede çözmeyi başaran Çinli Yusheng Du.
Oldukça iyi bir sürede küpü çözen Du, muhtemelen DeepCubeA şeklinde makine öğrenimine haiz bir yazılımla asla eşleşmediği için hâlâ dünya şampiyonu unvanını koruyabiliyor. California Üniversitesi’nde bir araştırma ekibi tarafınca geliştirilen ve derin bir sinir ağından oluşan rubik küp çözme yazılımı, rubik küpü bir tek 1,2 saniyede ve averaj 28 hamlede çözmeyi başardı. Bu hız, size inanılmaz gelebilir fakat geçen yıl MIT’de araştırmacılar tarafınca geliştirilen “min2phase” algoritmasını kullanan robotik sistem kadar süratli değil. Min2phase algoritması, rubik küpü bir tek 0,38 saniyede çözmeyi başarmıştı.
Bu süreleri karşılaştırdığımızda ortaya çıkan sonuçların garip yanı min2phase’in herhangi bir sinir ağına haiz olmamasının yanı sıra eğitilmemiş ve herhangi bir makine öğrenme tekniğini kullanmıyor olması. DeepCubeA ise daha fazlasını yapabilmek için potansiyele haiz bir yapay zekâ. Şu an için bir robottan daha süratli olması beklenmiyor fakat bir çok alanda dilsiz algoritmalardan fazlaca daha süratli çalışıyor.
DeepCubeA, makine öğrenmesi kullanılarak rubik küp çözme mevzusunda eğitildi. Rubik küpün rastgele kombinasyonlarıyla başlayarak kendisine bir plan çizmesi ihtiyaç duyulan yapay zekâ, çözüme ulaşmak için kendi kendine hamlelerini hesaplıyor ve en kısa sürede iyi mi çözeceğini düşünüyor. Amaç, fonksiyonları mümkün olduğunca azca kullanmak ve bu sayede fazlaca acele bir halde şekli çözebilmek.
Rubik küpte 43.252.003.274.489.856.000 şeklinde okuması bile oldukça zorluk derecesi yüksek ihtimaller içinde kombinasyon olduğu göz önüne alındığında, küpü çözebilmek için belirli bir hamle dizisi gerçekleştirmeniz gerekiyor. DeepCubeA’nın da küpü çözmeye başlarken rastgele başlaması mümkün olamayacağı için araştırmacılar, yapay zekâyı tersten eğittiler. Ne yapması icap ettiğini ilk başta öğrenen yapay zekâ, böylece rubik küpü en süratli şekilde kombinasyonların içinde boğulmadan çözebilecekti.
Araştırmacılar, DeepCubeA’yi 2 gün süresince 10 milyar değişik rubik küp kombinasyonu ile eğitmiş ve 30 hamle içinde hepsini çözme görevini vermişti. Toplam 1.000 rubik küp üstünde kontrol edilen DeepCubeA, bu küplerin hepsini kendisine verilen hamle sayısından %60 daha azca hamle kullanarak başarıyla çözmeyi başardı.
Rubik küp, bir tek bir oyuncak olmasına karşın bunu çözmek için kullanılan yapay zekâ algoritmaları, başka birçok soruna da uyarlanabilir. Araştırmacılar, bu yapay zekâ algoritmasını, eczacıların belirli bedensel fonksiyonları hedef alacak ilaçlar geliştirmelerine destek olacak proteinlerin yapısını kestirmek için kullanmayı amaçlıyorlar. Araştırmacılardan Agostinelli, “Rubik küpün, proteinlerin yapısına benzer bir halde birçok olasılığı var ve bir tek bir tanesi çözüm olarak kabul ediliyor. Rubik küpü çözmek için geliştirdiğimiz yapay zekâ algoritmasını bu yöne çevirebilirsek bir problemi daha çözebiliriz” açıklamasında bulunmuş oldu.
