Son yıllarda “yapay zeka” terimini duymamış olmanız mümkün değil. Gelecek yıl itibariyle ilk öğrencilerini almaya başlamış olacak Yapay Zeka Mühendisliği bölümünü ve detaylarını hep beraber inceliyoruz.
2019-2020 eğitim öğretim yılı itibariyle Türkiye’deki iki üniversite, yapay zekâ mühendisliği kısmına talebe alacak. İlk kez bu yıl açılacak olan bölümün ders içeriklerini, okuyanların ve mezun olanların ne iş yapacaklarını merak ediyorsanız, doğru yerdesiniz. Üniversitelerin yapay zekâ mühendisliği lisans programlarını incelemeden ilkin, gelin mesleğin genel tanımına bakalım. Arkasından eğitim imkanlarına detaylıca göz atacağız.
Yapay zekâyı idrak etmek için ilk olarak zekânın ne işe yaradığını idrak etmek gerekir. Zeka, en rahat örnekleriyle; tecrübelerden öğrenme ve kazanımlar geliştirme, karışık mesajlardan anlamlar çıkarma, çeşitli durumlara başarı göstermiş ve acele cevaplar verebilme ve “düşünme”den ibarettir. Yapay zekânın geliştirmenin amacı, normalde insan zekâsı gerektirecek görevleri yapabilecek yapay akıllılar, sinir ağları üretmektir.
Yapay zekâ mühendisliği nedir? Yapay zekâ mühendisi ne iş yapar?
Yapay zekâ mühendisliği de yapay zekânın ne olduğundan başlayarak, makine öğrenmesi algoritmalarının arkasından derin öğrenme algoritmalarının iyi mi çalıştığını bilen meslek dalıdır. Doğal daha ilkin de söylediğimiz şeklinde yapay zeka alanında emek harcamalar yapmak, yalnız bu bölümden mezun olanlara özgü bir kalite değildir ve olmayacaktır. Değişik üniversitelerin bilgisayar mühendisliği ve yazılım mühendisliği ders içeriklerini inceleyerek yapay zekâya odaklanan üniversiteleri de seçebilirsiniz.
Yapay zekâ mühendisliği, devletimizde ve dünyada hemen hemen oldukça yeni bir lisans programı olsa da mezunlarının gene bilgisayar mühendisliğinin bir alt dalı olan yapay zekâ alanında çalışacaklarını net bir halde söyleyebiliriz. Günümüz itibariyle ve gelecekte yalnız yazılım şirketleri değil; hastaneler, fabrikalar ve hizmet sektörü şeklinde birçok alanda çalışan firmalar yapay zeka mühendislerine gereksinim duyacaklar.
Yapay zeka üstüne emek verme yapmak için “yapay zeka mühendisliği” okumak koşul mıdır?
Yapay Zeka Mühendisliği adı altında oluşturulan Lisans programlarını daha ilkin de belirttiğimiz şeklinde Yapay Zeka odaklı bir Bilgisayar Mühendisliği kısmı şeklinde düşünebiliriz, bundan dolayı yapay zeka; temel bilgisayar mühendisliği prensiplerini bilmeden anlaşılabilecek ve geliştirilebilecek bir şey değil. Şu demek oluyor ki yapay zeka alanında çalışan bir mühendis olmak istiyorsanız, bu bölümlere girecek 40 talihli kişiden biri olmanız koşul değil. Değişik üniversitelerin Bilgisayar Mühendisliği bölümlerinin ders içeriklerini inceleyerek, birazcık daha informasyon sahibi olabilirsiniz. Şimdi ise ülkemizdeki birkaç üniversitenin Bilgisayar Mühendisliği Lisans Programı ders içeriklerini inceleyelim.
Türkiye’deki üniversitelerde yapay zekâ mühendisliği:
Hacettepe Üniversitesi Yapay Zekâ Mühendisliği:
ABD’nin Carnegie Mellon ve MIT şeklinde üst düzey üniversitelerinde de açılmaya başlanan yapay zekâ mühendisliği, bu yıl devletimizde de 2 değişik üniversite tarafınca açılıyor. ABD’nin haricinde Birleşik Krallık ve Kanada’daki bazı üniversitelerde de Yapay Zekâ Mühendisliği Lisans Programı’nın bulunduğunu ilave ederek, Hacettepe’nin ders planını aşağı bırakalım.
Hacettepe Üniversitesi Yapay Zekâ Mühendisliği Lisans Programı’nın ders programı incelendiğinde, ilk yıl verilen matematik, fizik ve programlama dersleri birçok bilgisayar mühendisliği ile aynı şeklinde görünüyor. 3. sömestr, şu demek oluyor ki 2. yıldan itibaren ise bilgisayar mühendisliği derslerine ek olarak, Yapay Zekâ’nın Temelleri ve Makine Öğrenmesi şeklinde dersleri görüyoruz. Son 2 yıl ise bölüm iyice yapay zekâ alanına odaklanıyor ve Veri Bilimi derslerine ek olarak yapay zekâ alanına yönelik birçok seçmeli ders sunuyor:
Gördüğünüz şeklinde, yönelmek istediğiniz alanlara uygun seçmeli dersleri alarak spesifik bir alana yönelmek mümkün. Netice olarak Hacettepe’deki Yapay Zekâ Mühendisliği Lisans Programı’nı yapay zekâ odaklı bir bilgisayar mühendisliği programı şeklinde düşünebiliriz.
TOBB Iktisat ve Teknoloji Üniversitesi Yapay Zekâ Mühendisliği:
Saptanca: 10
Bir devlet üniversitesi olan Hacettepe’nin aksine TOBB ETÜ, bir vakıf üniversitesi sadece Yapay Zekâ Mühendisliği Lisans Programı’na bu yıl yalnız 10 tam burslu talebe alınacak. İlk 2 yıl bilgisayar mühendisliği odaklı derslerin bulunmuş olduğu bölümde, 3. yıldan itibaren yapay zeka dersleri başlıyor. Yapay zeka odaklı seçmeli dersleri Hacettepe’ye bakılırsa daha kısıtlı olan TOBB ETÜ Yapay Zeka Mühendisliği’nin tüm ders içeriklerine buradan ulaşabilirsiniz.
Boğaziçi Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği:
**
**
Buradan ulaşabileceğiniz ders planında görüyoruz ki Boğaziçi Üniversitesi, bilgisayar mühendisliğinin prensiplerini 3. yıla kadar öğretip 4. yıl yönelmek istediğiniz alanı size bırakıyor. Seçmeli derslere bakıldığında ise yapay zekâ odaklı derslerin kafi sayıda bulunduğunu görüyoruz.
Vakıf üniversitelerindeki yapay zekâ mühendisliği programları:
Bahçeşehir Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği:
Boğaziçi Üniversitesi örneğinde olduğu şeklinde son yıl itibariyle birçok seçmeli ders sunan Bahçeşehir Üniversitesi, seçmeli ders katalogunda birçok yapay zeka dersi barındırıyor. Sadece bundan önceki örnekte olduğu şeklinde yapay zeka eğitimini yalnız son yıl alabiliyorsunuz.
İstinye Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği:
**
**
Hemen hemen oldukça yeni bir üniversite olan İstinye Üniversitesi’nin Bilgisayar Mühendisliği Lisans Programı, 2. senenin 2. periyodu şu demek oluyor ki 4. yarıyıldan itibaren Yapay Zekânın Temelleri dersiyle beraber yapay zeka eğitimine başlıyor. Sonraki dönemlerde ise makine öğrenmesi derslerinin verildiği bölümde, 5. yarıyıldan itibaren bölüm odaklı seçmeli dersler başlıyor. Şu demek oluyor ki yapay zekâ eğitiminize devam etmek için son yılı beklemeniz gerekmiyor.
Üniversite ve bölüm tartışmalarını toparlayacak olursak, yapay zeka odaklı çalışan iyi bir mühendis olmak istiyorsanız, kendinizi devamlı geliştirmelisiniz. Tercih dönemindeki okuyucularımız için verebileceğimiz en iyi tavsiye ise, ilk olarak üniversitelerin web sayfalarından ders planlarına ve bilimsel niteliği olan kadrolarına bakmanız olacaktır. Arkasından üniversiteye gidin, gezin, minimum 4 yıl süresince okuyacağınız kampüsü güzelce inceleyin ve hocalardan informasyon alın.
