Son zamanlarda ‘’Metaverse’’ dediğimiz kurgusal evren kelimesini sıkça duyuyoruz. Yakın gelecekte, her birimizin yaşamının mühim bir parçasını oluşturacak olan bu sanal dünyalar, sandığınızdan da daha yakınımızda.
Doğuyoruz, büyüyoruz ve ölüyoruz. Peki ya ölümsüzlüğü bulmaya fazlasıyla yaklaştıysak? Bilincimizi sanal bir dünyaya aktarıp, sonsuza kadar kendi sanal dünyamızda yaşayabileceğimiz bir gelecek kaçınılmaz olsa da bunun için birazcık daha beklememiz gerekiyor şeklinde gözüküyor.
Biz ise yakın gelecekten, doğrusu sanal gerçekliğin devrinin başlamış olacağı yıllardan ve oyunların geçireceği değişimden konuşmak istiyoruz. Yakın gelecekte, oyunlar öyleki bir hâl alacak ki gerçek dünyayı arka plana atıp, vaktimizin büyük bir çoğunluğunu ‘’metaverse’’ dediğimiz sanal dünyalarda geçireceğiz. O hâlde gelin, yazımıza geçelim.
Her şeyin başlangıcındayız: Sanal gerçekliğin ilk çağı
Önümüzdeki yıllara doğru ufak bir yolculuğa gitmeden ilkin, 15 yıl geçmişe gidelim. Yıl 2007. Cep telefonları vatanımızda daha yeni yeni popüler olmaya başlamış ve külüstür birer bilgisayara sahibiz. Öyleki ki şu anda kolaylıkla külüstür olarak adlandırabileceğimiz bu cihazlar, o zamanlar ne kadar da kıymetliydi değil mi? Teknolojik cihazların yavaş yavaş popüler olması ve tüm ülkelerdeki marketlerde yerini almasıyla beraber hayatlarımız büyük oranda kolaylaştı.
10 yıl ilkin çıkan bir aygıt ile bu yıl içinde çıkan bir aleti karşılaştırdığımızda aradaki dağlar kadar farkı ve gelişen teknolojiyi kolaylıkla görebiliyoruz. Zamanında tuşlu cep telefonu ile yılan oyunu ve tetristen başka bir şey oynayamazken, şimdi yapabildiklerimizi karşılaştırdığımızda sizlere de fazlasıyla etkisinde bırakan gelmiyor mu? Üstelik bunlar, bir tek ortalama 20 yıl öncesiydi. Şu anda elimizin altındaki teknolojiyi düşününce, bir 20 yıl sonrasını kestirmek epey heyecanlı.
Geçmişe doğru ufak bir seyahat yaptığımıza nazaran, gelin şimdi bu yolculuğu günümüz teknolojisi ile beraber yakın geleceğe yapalım. Oyun dünyasının günümüzdeki durumuna baktığımızda, sektörün altın çağını yaşadığını ve daha ilkin asla bu kadar büyük bir market payına haiz olmadığını görüyoruz. Günümüzde sanal gerçeklik dediğimizde, aklımıza daha oldukça; kafamızdan geçirdiğimiz koca bir başlık, bu başlık ile oynayabileceğimiz sanal gerçeklik oyunları ve sanal bir dünyada yer alma merakı geliyor.
Bilhassa PlayStation VR ve Oculus VR’ın başarısını da unutmayalım. Şimdi bile; sanal gerçeklik başlığımızı takıp, zombiler tarafınca salgın edilmiş bir dünya içine girip zombilere karşı savaşabiliyor ve hatta gezegenleri bile keşfedebiliyoruz. Peki bu durum şimdiden buysa, 20 yıl sonrasını tahmin edebiliyor musunuz? Şu anda sanal gerçekliğin ilk çağını yaşıyoruz ve tahmin ettiğimizden oldukça daha çok geliştiğine tanıklık edeceğiz.
Abonelik sistemleri, bulut teknolojisi ve sanal evrenler: Oyun dünyasının geleceği
Mevzu, oyun dünyasının geleceğine vardığında; abonelik sistemleri, bulut teknolojisi ve sanal evrenlerin kaçınılmaz bulunduğunu görüyoruz. Öyleki ki abonelik sistemlerinin büyük yükselişine şimdiden tanık olmaya başladık bile. Xbox’ın sahibi Microsoft ile süregelen Xbox Game Pass sistemi, oyun dünyasındaki popülerliğini her geçen gün daha da arttırmaya devam ediyor. Ek olarak PlayStation’ın da geçtiğimiz aylarda büyük oranda değişime giden PlayStation Plus ile bu şekilde bir yola girdiğini gördük.
Oyun dünyasının en büyüklerine göz attığımızda, bunların şimdilik; Tencent, Sony, Microsoft ve Nintendo bulunduğunu görüyoruz. PlayStation ve Xbox şeklinde oyun dünyasının en büyük markalarının attığı bu adımlar, aslına bakarsak yavaş yavaş oyun dünyasının geleceğini şekillendiriyor. Bırakın yakın geleceği, ilerleyen birkaç yıl içinde abonelik sistemleri öyleki bir hâl alacak ki artık oyun satın aldığımız günleri bile hafiften geride bırakmaya başlayacağız.
Bulut teknolojisi o denli yaygınlaşacak ki her an her yerden istediğimiz aygıt vasıtasıyla istediğimiz oyuna anında erişebilecek ve sorunsuz bir halde oynayabileceğiniz. Doğal, bunun için de oldukça kuvvetli bir web altyapısı icap ettiğinin altını çizmek istiyoruz. Abonelik sistemleri ve bulut teknolojisinin bununla beraber, sanal gerçeklik teknolojisi de büyük oranda gelişecek.
Sanal gerçeklik öyleki bir hâl alacak ki artık gerçek yaşamlarımızı unutup, bir oyun içinde kurduğumuz ikinci bir hayata haiz olacağız. Ek olarak azca önceki cümlemiz, birer sanal gerçeklik oyunu olmamalarına karşın, bilhassa ‘’MMO’’ olarak adlandırdığımız devasa oldukça oyunculu çevrim içi oyunlarda sıkça karşılaşılan bir durum. Günümüzdeki en güzel örneklerinden bir tanesi ise: Second Life.
Metaverse’in ilk örneklerinden: Second Life
Linden Research tarafınca geliştirilen ve 2003’ten beri tamamen ücretsiz bir şekilde etkinlik göstermekte olan bir video oyunu olarak karşımıza çıkan Second Life, devasa oldukça oyunculu çevrim içi bir sanal dünyada geçiyor. Rol yapma üstüne kurulan yapısı ve yapabileceklerinizin neredeyse sınırı olmadığı web tabanlı bu sanal dünya, kullanıcılarına hayallerindeki yaşamı sanal bir halde deneyimleme fırsatı sunuyor.
Ilk olarak, Second Life bir sanal gerçeklik oyunu değil. Şu demek oluyor ki tüm bu deneyimleri, bilgisayar ekranınıza bakarken yaşıyor ve kendinizi sanal bir dünyanın bir parçası şeklinde hissediyorsunuz. Second Life’ın geliştiricileri, oyunun sanal gerçeklik versiyonu üstünde çalışıyor ve sanal gerçekliğe oldukça büyük bir katkı sağlamayı hedefliyorlar. Fakat aslına bakarsak, bu sanal yaşamı şu anda bile sunuyorlar.
İlk olarak hayalinizdeki karakteri yaratıyor ve avatarınızı istediğiniz şeklinde kişiselleştiriyorsunuz. Daha sonrasındaysa ne yapacağınız tamamen size kalıyor. İster yeni bölgeler keşfediyor, ister bir barda oturup öteki insanoğlu ile sosyalleşiyor, isterseniz de çeşitli etkinliklere katılıyor yada para kazanmaya çalışıyorsunuz. Yapabileceklerinizin hayal gücünüze kalmış olduğu bu dünya, kulağa etkisinde bırakan geldiği kadar korkulu da. Bir bilgisayar ekranına bakarken bu durum fazla korkulu şeklinde gözükmese de insanoğlu ile devamlı olarak etkileşimde olduğunuz bu oyunun, bir sanal gerçeklik başlığıyla beraber içinde olduğunuzu düşünün.
Bu başlıklar, yakın gelecekte o denli gelişecek ki beş duyu organımızı da kandırmayı başarabilecekler. Şu demek oluyor ki bir sanal gerçeklik oyunu oynarken; göreceğiz, işiteceğiz, koku alacağız, tadacağız ve dokunacağız. Bu tarz şeyleri hakkaten yaşamıyor olsak da hakkaten yaşıyormuş şeklinde hissedeceğimiz bir seviyeye geleceğiz. Hâl bu şekilde olunca, sanal dünyada da kabahat terimi daima olacak.
Değişik birer tecrübe: İnsanlar bu biçim oyunları niçin oynuyor?
Second Life, MovieStarPlanet ve hatta Sanalika şeklinde oyunları düşünün. Bunlar, rahat görünüşlerinin ardında neredeyse gerçek bir sanal yaşam deneyimi sunmayı başaran oyunlardan. Bu üç oyunun da en büyük ortak noktasıysa: sosyalleşmek. İnsanların bu biçim oyunları oynamasının altındaki en büyük niçin, öteki insanoğlu ile devamlı olarak etkileşim hâlinde olabilmeleri.
Sanal ortamlarda tanışıyor, kaynaşıyor ve yeni dostluklar elde ediyorlar. Hatta çevrim içi bir oyundan tanıştığı bir şahıs ile evlenen birçok insan bile var. Kulağa fazlasıyla garip gelecek fakat bu durum, League of Legends’ta dahi yaşandı. Bazı insanoğlu, tek kişilik oyunlara nazaran oldukça oyunculu oyunları tercih ederler. Bunun altındaki en büyük nedenlerden bir diğeri ise kendilerini koca bir oyun içinde yalnız sezmek istememeleri olur.
İşte en dört gözle beklenen soru: Sanal bir dünyada kalıcı olarak var olabilir miyiz?
Bilim adamları, bunun yakın gelecekte pek mümkün olmadığını belirtse de teknolojimizin bu şekilde bir seviyeye geleceğinin kaçınılmaz bulunduğunu da söylüyorlar. İnsanlık öyleki bir seviyeye gelecek ki bizi biz meydana getiren bedenimizi terk edip kendi sanal dünyamızda sevdiklerimiz ile beraber sonsuza kadar yaşayabileceğiz. Geleceğin bu şekilde olacağını düşününce de ‘’Ya ikimiz de simülasyonsak?’’ sorusu epey ürkütücü olabiliyor.
Peki yakın gelecekte sanal gerçeklik gözlüklerimiz ile ne yapabileceğiz? Kendi oluşturduğunuz avatarınız ile devasa bir surun önünde durduğunuzu düşünün. Arkanızda da ortalama 100 şövalyeden oluşan bir ordu var. Bu ordunun komutanısınız ve ordunuzdaki her şövalye sizin şeklinde gerçek bir insan. Her bir adamınızın sorumluluğu sizin ellerinizde. Stratejik zekanız ve cenk becerileriniz kaleyi fethetmek için kafi olacak mı? İşte gerçek bir Orta Çağ deneyimi ile karşı karşıyayız. Şimdi bu örneği, değişik temalar ve mevzular ile düşünün. Yakın gelecekte sanal gerçeklik, olmazsa olmaz olacak.
