Yapay zekânın yaşamımıza adapte olmasıyla adlarından çoğunlukla söz ettiren ve üstün dereceli değerlemelere ulaşan şirketleri sizler için bir araya getirdik.
Son yıllarda teknoloji dünyasında yaşananları tanımlamak için “devrim” kelimesi bile kimi zaman hafifçe kalıyor; zira ChatGPT benzer biçimde yapay zekâ araçlarının yaşamımıza girmesiyle süregelen bu yeni dönem, bir tek günlük alışkanlıklarımızı değil, bununla beraber küresel ekonominin zirvesindeki adları de kökten değiştirdi.
Yatırımcıların bu yeni teknolojiye duyduğu coşku ve bu rüzgârı arkasına alan firmalar, piyasa değerlerini hayal bile edilemeyecek seviyelere taşıyarak trilyon dolarlar kulübündeki yerlerini sağlamlaştırdı ve birçok sektördeki dengeleri tamamen altüst etti.
NVIDIA: Altına saldırı periyodunun kürek deposu
Yapay zeka denildiğinde akla gelen ilk isim şüphesiz NVIDIA oldu ve şirket bu sürecin en büyük kazananı olarak tarihe geçti. Bir zamanlar bir tek oyun dünyasının favori ekran kartı üreticisi olarak malum bu dev, yapay zekâ modellerini eğitmek için ihtiyaç duyulan çiplerin neredeyse tek tedarikçisi konumuna erişince işin rengi tamamen değişti.
Firmanın ürettiği yüksek performanslı işlemcilere olan talep o denli arttı ki NVIDIA’nın piyasa kıymeti inanılmaz bir hızla katlanarak trilyon dolar barajını aştı ve kısa süreliğine de olsa dünyanın en kıymetli şirketi unvanını ele geçirdi. Bu yükseliş, yatırımcılar içinde firmanın hisselerini âdeta “yeni altın” olarak görme eğilimi yarattı ve teknoloji borsalarında eşi benzeri görülmemiş bir ralliye öncülük etti.
Microsoft: Erken yatırımın meyvelerini toplayan dev
Yapay zekâ yarışında ipi göğüsleyen bir öteki dev ise stratejik hamleleriyle dikkat çeken Microsoft oldu. OpenAI ile kurduğu derin ortaklık ve yapmış olduğu devasa yatırımlar yardımıyla şirket, yapay zekâyı Windows’tan Office uygulamalarına kadar her ürününe entegre ederek rakiplerinden bir adım öne geçti. Bilhassa Copilot asistanının piyasaya sürülmesi, firmanın bir tek bir yazılım devi değil, bununla beraber bir yapay zekâ lideri olarak algılanmasını sağlamış oldu.
Bu zekice hamleler, Microsoft hisselerinin üstün dereceli seviyelere ulaşmasını sağlamış oldu ve firmanın piyasa kıymetini, Apple ile girmiş olduğu dünyanın en kıymetli şirketi yarışında en üst sıralara taşıyarak yatırımcısına büyük bir itimat aşıladı.
Higgsfield: İçerik üretim sektörünün yeni patronu
Yapay zekânın en süratli büyüyen dikeylerinden biri video üretimi oldu ve Higgsfield bu alanda bayrağı taşıyan en mühim adlardan biri. Eski Snapchat yöneticileri tarafınca kurulan ve video üretimini hepimiz için erişilebilir kılmayı hedefleyen bu girişim, almış olduğu devasa yatırımlarla (ortalama 1.3 milyar dolar değerleme bandına ulaşarak) “unicorn” statüsüne erişti.
Higgsfield’ın bu kadar değerlenmesinin sebebi, bir tek video üretmesi değil, pazarlamacılar ve içerik üreticileri için kişiselleştirilmiş, denetim edilebilir ve yüksek kaliteli kurgu yapabilen bir “cep stüdyosu” sunması. Bu alanda onu, metinden videoya dönüşümde çığır açan Runway ve Pika Labs benzer biçimde rakipler takip ediyor ve bu firmalar, Hollywood stüdyolarının tekelini kırarak yaratıcılığı demokratikleştirdikleri için yatırımcılar tarafınca kapışılıyor.
Mistral ve Anthropic: LLM savaşları
Büyük dil modelleri söz mevzusu olduğunda OpenAI rakipsiz sanılıyordu sadece Anthropic ve Mistral bu algıyı tamamen yıktı. Amazon ve Google’dan milyarlarca dolar yatırım alan ve OpenAI’ın en ciddi rakibi olarak görülen Anthropic, güvenlik odaklı “Claude” modelleriyle değerlemesini on milyarlarca doların üstüne (son raporlara gore 100 milyar dolar bandını zorlayan seviyelere) taşıdı.
Öte taraftan Fransa merkezli Mistral, açık kaynak kodlu yaklaşımıyla Avrupa’nın önde gelen şirketlerinden biri oldu. Hemen hemen oldukca genç bir şirket olmasına karşın, verimliliği ve performansı yardımıyla kısa sürede 14 milyar doların üstünde bir değerlemeye ulaştı. Bu firmalar, “büyükler liginde” bir tek Amerikan devlerinin değil, akıllı strateji izleyen start-up’ların da yer alabileceğini kanıtladı.
Figure: Robotiğin altın çağı
Yapay zekâ fizyolojik dünyaya da iniyor ve burada da Figure sahneye çıkıyor. İnsansı robotlar geliştiren bu şirket, “yapay zekâya bir gövde verme” vizyonuyla hareket ediyor. OpenAI ve NVIDIA benzer biçimde devlerin desteğini arkasına alan Figure, fabrikalarda insanlarla yan yana çalışabilecek robotlar üretme hedefiyle değerlemesini ortalama 39 milyar dolar seviyelerine çıkardı.
Tesla’nın Optimus projesine en ciddi rakip olarak görülen Figure, yapay zekâ yazılımlarının fizyolojik dünyadaki iş gücüne dönüşebileceğinin en somut ve en pahalı kanıtı olarak yatırımcıların radarında.
CoreWeave ve Databricks: Görünmez kahraman
Tüm bu yapay zekâ modellerinin emek vermesi için ihtiyaç duyulan devasa işlem enerjisini elde eden firmalar, kim bilir bu işin en kârlı tarafında duruyor. Bir zamanlar kripto madenciliği işinde olan CoreWeave, elindeki binlerce NVIDIA GPU’sunu yapay zekâ şirketlerine kiralayarak stratejik bir dönüşüm yapmış oldu ve değerlemesini akıl almaz bir hızla 23 milyar doların üstüne taşıdı.
Benzer şekilde büyük veri yığınlarını yapay zekâ için işlenebilir hale getiren Databricks, şirketlerin kendi hususi yapay zekâ modellerini kurmalarını sağlayarak değerlemesini 40 milyar doların üstüne çıkardı. Bu firmalar, yapay zekâ “altına saldırı” döneminde kazma kürek satan çağıl tüccarlar olarak servetlerine servet katıyor.
OpenAI: Yol gösterici
Ve doğal ki bu listenin zirvesine tüm bu fırtınayı başlatan adı, şu demek oluyor ki OpenAI’ı koymadan hikâye yarım kalır. ChatGPT’yi yaşamımıza sokarak “yapay zekânın” yaşamımıza adaptasyonunun fitilini ateşleyen şirket, bir tek teknoloji dünyasını değil, tarihin en süratli değerlenen girişimi olarak finans kitaplarını da baştan yazdı. Bir zamanlar kâr amacı gütmeyen mütevazı bir araştırma laboratuvarı olarak kurulan OpenAI, bugün Microsoft ile kurduğu stratejik ortaklık ve peş peşe almış olduğu devasa yatırımlarla 157 milyar dolar benzer biçimde dudak uçuklatan bir piyasa değerine ulaştı.
Artık onlar bir tek bir girişim değil, rakiplerinin kendilerini kıyasladığı bir “altın standart” konumunda.
